'Ik ben Molenaar in Opleiding en ik ben er trots op'
Op een dag in september 2020 leest Jeanette van Leenen in het Kompas een oproep die haar meteen aanspreekt. Er worden mensen gezocht die als vrijwillig molenaar “Een draai aan de molen willen gaan geven”. Ze denkt er een dag over na en besluit dan zich aan te melden en kennis te gaan maken met molenaar Jesse op molen De Lelie in Puttershoek. Ziedaar het onderwerp voor de maandelijkse molencolumn.
Door: Jeanette van Leenen, MIO (Molenaar In Opleiding)
'In de loop van mijn leven ben ik regelmatig op zoek naar uitdagingen in mijn werk in de zorg, maar ik zoek die uitdaging ook zeker búiten mijn werk. Soms zoek ik een tijd naar iets nieuws, en soms wordt het nieuwe me zomaar in de schoot geworpen. Beter gezegd: komt het nieuwe me aangewaaid.
Inspannen
Het is een koude en winderige dag als ik daar aan kom en er zijn nog twee mensen die zich aangemeld hebben. Na een kop koffie en een inleidend praatje gaan we de molen “inspannen”. Jesse zet ons alle drie aan het werk. Één van ons mag de wiek in klimmen om het zeil dat Jesse al van de klamp afgeslingerd heeft verder te ontrollen en vast te maken aan de roede. Ik waag me daar nog niet aan.
Even later mag één van ons het vangtouw bedienen. Dat wil ik wel proberen, en de instructies van Jesse volgend trek ik aan het vangtouw tot het niet meer verder kan, voorzichtig loslaten en dan hangt de vang in de haak en de wieken gaan draaien.
Aantrekkingskracht
Geen idee natuurlijk wat ik op dat moment precies gedaan heb, maar het heeft aantrekkingskracht op me en ik wil meer weten, beter gezegd: meer zien.
We gaan de molen in en de trappen op tot we in de kap van de molen beland zijn. De kap is groot genoeg om daar te staan en het binnenwerk te zien draaien.
Ja. En dan gebeurt het. De mensen om me heen zie ik niet meer. De uitleg van Jesse hoor ik niet meer.
Wat ik wel zie is het bovenwiel dat draait en wat ik wel hoor is het geluid van dat draaien, van hout dat kraakt en van de wind om de kap.
Kiem
Ik besef het nog niet helemaal, maar in mij is een kiem ontsproten. Een molenaarskiem. Een kleine, frisse, groene molenaarskiem. En die kiem zal gaan groeien. Wat zal het mij gaan brengen?
Het is nu ruim een jaar later en ik weet wat het mij tot nu toe gebracht heeft: Praktijk en theorie leren op korenmolen Windlust in Westmaas. En: plezier, ontdekkingen, toenemend technisch inzicht, respect voor de indrukwekkende machine die een molen is, woorden waarvan ik nog nooit gehoord had, kou in de winter, koelte in de zomer en toekomst ideeën.
Maar ook: een geduldige gastmolenaar en een geduldig schoolbord waarop ik uitleg krijg, en waarop ik kan laten zien welke kennis ik al heb en waar nog hiaten zitten.
Ik ben Molenaar in Opleiding en ik ben er trots op.'
De Molen
Onwankelbaar
staat hij daar
te wachten op de wind,
hij luistert
naar het aankomend gefluister
van een zachte zuidenwind,
of de toenemende sterkte
van wind uit west
Soms staat hij stil
als de wind niet wil:
zijn armen breed,
met zeil bekleed
nodigt hij uit:
kom wind, blaas je uit!
Na het wachten, kort of lang
licht de molenaar de vang
Het gevlucht begint
te draaien
op de wind
zwoei
zwoeii
zwoeiii
Elke eerste woensdag van de maand verzorgt één van de molenaars in de Hoeksche Waard (of een molenaar in opleiding) een column voor de lezers van Het Kompas. Over die bijzondere historische werktuigen waar ze zo van houden en waarover zoveel te vertellen is.