80 jaar Vrijheid ook in ‘s-Gravendeel gevierd
Op 12 september 2024 was de start van de Nationale viering van 80 jaar vrijheid. Op deze dag begon in 1944 in het Limburgse Mesch de bevrijding van Nederland. Heel Nederland was op 5 mei 1945 bevrijd. Ook 's-Gravendeel herdenkt dat dit jaar.
door Arie Pieters
‘s-Gravendeel - In 2024 en vooral 2025 vieren en herdenken we dat Nederland 80 jaar geleden werd bevrijd en dat we sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog in vrijheid leven. Ook op lokaal niveau is men al langere tijd druk in de weer. Ondermeer de historische en oudheidkundige organisaties willen uiteraard hun beste beentje voortzetten. In ‘s-Gravendeel, bij de plaatselijke Historische Vereniging was men een klein jaar geleden al bezig met dit feestelijke jaar.
Wim v. d. Berg, voorzitter van de Historische Vereniging: ‘Het is natuurlijk iets waarvan we allemaal weten dat het eraan zit te komen. Er is dan ook al ruim van tevoren over gesproken binnen de vereniging. Vanaf vorig jaar zijn er plannen gemaakt. Omdermeer in dienstencentrum ’t Weegje gaan we er veel aandacht aan besteden. Vorig jaar herfst is er ook al contact geweest met de gemeente Hoeksche Waard en een deel van ons bestuur heeft toen een goed gesprek gehad met de gemeente. Mooi dat er al zo vroeg overleg mogelijk was.’ Het is wel een heel karwei geweest voor de vrijwilligers, want de meesten zijn de pensioengerechtigde leeftijd al gepasseerd.
Bevrijding door Canadezen
In april 1945 rukten de geallieerde soldaten op richting het noorden en oosten van Nederland om ook de andere provincies te bevrijden. Terwijl het zuiden van Nederland al bevrijd was, moest het bezette deel van Nederland een lange, zware hongerwinter doorstaan. Mede met behulp van het verzet wisten vooral Canadese soldaten grote delen van het land te bevrijden. Ook in ‘s-Gravendeel kwamen de Canadese troepen als de bevrijders het dorp binnenrijden. Op dinsdag 8 mei 1945 reed de 1st Field Regiment Royal Canadian Horse Artillery RCHA van Nijkerkerveen in Gelderland naar ‘s-Gravendeel. Bij de toenmalige christelijke basisschool aan de Langestraat was de ontmoeting met de ondergrondsen.
Om nooit te vergeten
De tocht van de Canadese troepen door het dorp was destijds uiteraard een gebeurtenis die iedereen die erbij was nooit meer zal vergeten. Een week later werden de Duitsers uit het dorp weggevoerd. In ‘s-Gravendeel waren zowel burgers, verzetsmensen, als ook militaire slachtoffers te betreuren tijdens de Tweede Wereldoorlog. Bij de inwoners van ‘s-Gravendeel die omkwamen waren ondermeer ook dwangarbeiders en vier KNIL militairen sneuvelden in de strijd tegen de Japanse bezetter.